Schrijversvakschool


Columns van docenten


Verteld of verzonnen - Ingrid Hoogervorst

De beste manier om het leven van mensen te begrijpen - de toevalligheid ervan, de tijdelijkheid en onnadrukkelijkheid - is door het vertellen van losse verhalen buiten de geschiedenis om. Met verhalen doen we een poging willekeurige ervaringen vorm en betekenis te geven en antwoorden te vinden op onze vragen. Wie we zijn. Wat we zijn. Waarom.
     De noodzaak middels een verhaal een soort van waarheid te vinden over hoe de wereld in elkaar steekt, is voorbehouden aan de mens. Alleen mensen hebben de neiging betekenis te zoeken in de chaotische, op ons afstormende werkelijkheid, want aan de gruwelijke zinloosheid van het toeval hebben we niks. Schrijvers hebben van die noodzaak hun beroep gemaakt. Schrijven is denken en bedenken. De schrijver geeft zijn verhaal aan ons middels de stem van zijn personage en ‘verteld' of ‘verzonnen’ drukt het ondanks overdrijving en verzinsels iets wezenlijks uit. Via het verhaal probeert hij erachter te komen wat hij om zich heen ziet en wat hij daarvan vindt. Als hij zijn verzinsels opschrijft, heet het fictie. Zijn uitgeverij doet er een kaft omheen, dan is het een roman. Nu kan de lezer zijn blik op de wereld toetsen aan die van hem.
     Schrijven is ook jezelf terugdenken. Terug in de tijd. In de geschiedenis van je eigen leven en dat van andere mensen. Terug in de boeken die je ooit hebt gelezen, terug naar de films die je ooit zag of de muziek die je hoorde. Het verschil tussen de historicus en de schrijver is dat de eerste bij het terugdenken de geschiedenis reconstrueert. Terwijl de schrijver uit de feitelijkheden een fictieve wereld opbouwt die er heel anders uit ziet. Dat doet hij via de omweg van de verbeelding. Alleen via die omweg kunnen zijn verhalen een antwoord geven op de vraag hoe de wereld eruit ziet. Daarom is het ook voor de schrijver telkens weer een verrassing, wat eruit komt.

 

Alle docentencolumns

Invalid Input
Invalid Input
Invalid Input

Realisatie website: WebLab42